Geen producten (0)

Hoe groen is je t-shirt?

 

Hoe groen is je T-shirt?

Ad de Veld @ 18 juli 2011

 

Donderdag 14 juli stond er een interessant stuk in de Volkskrant over de milieuvriendelijkheid van je ‘groene’ t-shirt.  Is het window dressing voor modeketens als H & M en C & A of werken zij aan duurzaamheid? Sowieso prachtig dat eco mainstream wordt!  

Het keurmerk 'Organic exchange', waar veel grote ketens gebruik van maken, eist dat het kledingstuk voor (slechts) 5 procent uit biologische vezels bestaat. Bovendien blijken er in het vervolg van de productieketen giftige stoffen te worden gebruikt om het katoen te bleken en minder te laten kreuken. Groen is dus niet zomaar groen! Groen mag versneden worden en blijkt maar een onderdeel van het eindproduct.

Zoals in veel takken van de bio branche, is er ook in het bio-katoen een wildgroei aan keurmerken . Ook hier zijn er keurmerken met strikte en minder strikte criteria. In het artikel vind je daarvan een opsomming. Is dat veelal lage percentage bio-katoen in je T-shirt nu een reden om kritisch te zijn naar de modeketens? Een beetje wel. Betere voorlichting over wat organic of naturally inhoud zou welkom en gewenst zijn. Deze onduidelijkheid lijkt vooral een signaal naar de branche om met een meer eenduidig labelings systeem te komen.

Verder lof voor de modeketens die zich inzetten voor een groter aandeel biologisch katoen in hun assortiment. Zeker ook omdat ze aangeven in de komende jaren verder te gaan inzetten op duurzaam katoen.

Lees hieronder het originele artikel.

Schoon shirt

MARJOLEIN STORMEZAND − 14/07/11

Katoenen T-shirts zijn steeds vaker 'groen' of 'natuurlijk'. Maar hoe biologisch is een shirtje van H&M echt?

'Het is niet het eerste waar ik op let, maar zo'n ecologisch label geeft me ergens wel een goed gevoel. Ik maak net even sneller de beslissing het T-shirt te kopen als ik weet dat het een milieuvriendelijk product is', antwoordt een modieus meisje op de vraag waarom ze voor het biologisch katoenen T-shirt kiest in plaats van een vergelijkbaar ander model.

'Het is een leuke bijkomstigheid, maar niet de echt reden dat ik het T-shirt koop', zegt een jongen van een jaar of vijfentwintig.

Steeds meer modeketens vervangen hun katoen voor biologisch katoen. Om in te spelen op de groeiende vraag, maar ook omdat 'verantwoord ondernemen' een trend is. Dit is in het voordeel van de consument, want die hoeft niet meer zo te zoeken naar zijn biologische product. Die treft het gewoon aan tussen de andere bulken kleding.

Maar is dat ecologische T-shirt, gekocht bij een grote keten, nu eigenlijk wel zo verantwoord als de producenten ons willen doen geloven?

Volgens Jasper Dierx, eigenaar van JAS The Organic Clothing Co, een winkel voor uitsluitend organische fairtrade-kleding, valt dat nog erg tegen.

'Er is veel onwetendheid over wanneer een kledingstuk biologisch mag heten. Woorden op een kledinglabel als organic of naturally zijn voor een klant genoeg om aan te nemen dat het om een milieuvriendelijk product gaat. Wat de consument niet weet, is dat vaak maar een deel van het productieproces een biologisch proces is. Er zijn meerdere keurmerken met allemaal hun eigen richtlijnen.'

Strikt genomen wordt biologisch katoen op biologische wijze verbouwd, vertelt Dierx, wat inhoudt dat er geen gebruik wordt gemaakt van chemische bestrijdingsmiddelen en kunstmest. Het katoenplantje wordt met de hand geplukt en het ondergaat geen chemische nabehandelingen. Deze biologische wijze van verbouwen vormt minder dan 1 procent van de wijze waarop katoen geteeld wordt. 75 procent van de katoen wordt op de conventionele, milieubelastende manier geteeld, en bij de resterende (ongeveer) 25 procent wordt er met gemanipuleerd katoen gewerkt.

De boeren die met gemanipuleerd katoen werken zijn economisch afhankelijk van de grote industrieën, die op deze katoenplant patent hebben. Bij de conventionele manier van telen zorgt het gebruik van pesticiden in veel landen voor een verhoogd sterftecijfer onder de werknemers en de families die in de buurt van katoenplantages leven. De katoenindustrie is daarmee verantwoordelijk voor een van de meest destructieve teelwijzen ter wereld.

Alles wat vervolgens tijdens het verwerken van het katoen gebeurt, zoals het bleken met chloor, het toevoegen van het kankerverwekkende antikreukmiddel formaldehyde, wordt met chemische middelen gedaan en staat los van hoe het plantje geteeld is. En niet alleen tijdens het verwerken van katoen maar ook voor eventuele opslag en transport wordt katoen bewerkt met chemische bestrijdingsmiddelen tegen motten en schimmels.

Toch staat er op de zogenoemde handtag - het meestal kartonnen aangehechte kaartje - van de T-shirts die met deze katoen zijn gemaakt: organic.

En dat mag. Het keurmerk 'Organic exchange', waar veel grote ketens gebruik van maken, eist dat het kledingstuk voor (slechts) 5 procent uit biologische vezels dient te bestaan. Zij stellen ook geen eisen aan de verwerking van het katoen. Het 'GOTS' keurmerk (het vroegere EKO sustainable textile) is strenger. Dat eist dat het kledingstuk voor minstens 70 procent uit biologische vezels moet bestaan, dat er gewerkt wordt met milieuvriendelijke chemicaliën en dat de fabriek het water zuivert.

'Ook verwarren veel mensen een ecologisch etiket met het begrip fairtrade', zegt Jasper Dierx. 'Maar er is een wezenlijk verschil tussen een milieuvriendelijk product en de arbeidsomstandigheden waaronder de arbeiders in de fabrieken dat kledingstuk in elkaar hebben gezet.' Er bestaan keurmerken die op beide zaken letten. Bijvoorbeeld het 'IVN keurmerk' (Internationaler Verband der Naturtextilwirtschaft), een Duits keurmerk. Dit keurmerk let zowel op het sociale aspect als op de biologische teelt en de milieuvriendelijke productiemethoden. Ook zijn de kledingstukken huid- en milieuvriendelijk en hebben een lange levensduur.

Hoewel Dierx toch ook optimistisch blijft ('Als de ketens helemaal niets zouden doen om milieuvriendelijker te produceren, zou het natuurlijk nog veel erger zijn), rijst bij hem wel de vraag waaróm H&M en C&A geen gebruik maken van de gevestigde en betrouwbare keurmerken voor biologisch katoen: 'Blijkbaar kunnen zij niet voldoen aan de strengere criteria.'

H&M en C&A zijn aangesloten bij de 'Sustainable Apparel Coalition', een aparte coalitie van grote merken uit de kleding en schoenenindustrie als Adidas, Esprit, Gap Inc., Levi Strauss & Co en Nike.

'Het is ons doel om meer biologisch katoen te gaan gebruiken, zodat in 2020 al onze katoenen producten van duurzamere bronnen afkomstig kunnen zijn', zegt Henrik Lampa, manager CSR (social responsibility) van H&M.

Hoeveel procent van de productie van H&M op dit moment van biologisch materiaal wordt gemaakt, kan Henrik Lampa uit concurrentieoverweging niet vertellen. Wel vertelt hij dat H&M in 2009 met 8.500 ton 's werelds op vier na grootste gebruiker van biologisch katoen is geweest en dat ze dit in 2010 hebben verhoogd met 15 duizend ton.

'Wij kunnen niet inschatten of het voor H&M haalbaar is in 2020 alle katoen van duurzame bronnen te betrekken', zegt een woordvoerder van Milieucentraal, een onafhankelijke stichting met als doelstelling de consument te informeren over groen consumeren. 'Wij vinden het in elk toe te juichen dat zulke bedrijven zulke hoge ambities aan zichzelf opleggen, zelfs als zij zich daarbij niet aansluiten bij een gevestigd keurmerk en de controle niet door een onafhankelijke partij laten uitvoeren.'

Toch is enige scepsis niet onterecht, want in januari 2010 kwam aan het licht dat het biologisch katoen verwerkt in de kleding van H&M en C&A -met haar 'Bio Cotton'- geen biologisch katoen was, maar genetisch gemodificeerd katoen. H&M en C&A beloofden na dit incident betere controle uit te voeren.

Volgens Milieucentraal kunnen deze fouten ook worden gemaakt als er wel een keurmerk aan het merk verbonden is. Hoewel de kans natuurlijk vele malen kleiner is als de controle onafhankelijk wordt uitgevoerd.

Genetisch gerommel

In januari 2010 kwam aan het licht dat het biologisch katoen verwerkt in de kleding van H&M en C&A -met haar 'Bio Cotton'- geen biologisch katoen was, maar genetisch gemodificeerd katoen. H&M en C&A beloofden na dit incident betere controle uit te voeren.

Publicatie: de Volkskrant
Door: Marjolein Stormezand
Foto's: Adriaan van der Ploeg.

0 Reacties

Er is nog niet gereageerd

Reageer

Annuleren